Địa chỉ MAC (Media Access Control) là mã định danh phần cứng dài 48 bit mà hãng sản xuất gán cho mỗi card mạng: card wifi, cổng LAN, Bluetooth. Hiểu ngắn gọn địa chỉ MAC là gì: các máy dùng nó để gửi dữ liệu cho nhau trong cùng một mạng, còn địa chỉ IP lo việc đi ra internet. MAC viết thành 12 ký tự hệ 16 chia 6 cặp, ví dụ 00:00:5E:00:53:1A (đây là địa chỉ mẫu, không thuộc thiết bị nào). MAC không ra khỏi mạng nhà bạn, nên không website nào thấy được, CheckIP cũng chỉ thấy IP public khi bạn xem IP của bạn. Điện thoại đời mới còn dùng MAC ngẫu nhiên cho từng mạng wifi.
| Con số cần nhớ | Giá trị |
|---|---|
| MAC viết tắt của | Media Access Control (điều khiển truy cập môi trường truyền) |
| Độ dài | 48 bit = 6 byte = 12 ký tự hệ 16 (17 ký tự nếu tính 5 dấu ":" hoặc "-") |
| Cấu tạo | 3 byte đầu là mã hãng (OUI) do IEEE cấp, 3 byte sau do hãng gán cho từng card |
| Tầng hoạt động | Tầng 2, tầng liên kết dữ liệu trong mô hình OSI |
| Địa chỉ broadcast | FF:FF:FF:FF:FF:FF (gửi cho mọi máy trong mạng nội bộ) |
Địa chỉ MAC là gì, gồm những phần nào?
Địa chỉ MAC gồm 2 nửa, mỗi nửa 24 bit. Nửa đầu là mã hãng (OUI) do tổ chức IEEE cấp cho nhà sản xuất, nửa sau là số hãng gán cho từng card mạng. Cùng một địa chỉ có 3 kiểu viết, chữ hoa hay thường đều như nhau.
- Windows: 00-00-5E-00-53-1A
- macOS, Android, Linux: 00:00:5e:00:53:1a
- Thiết bị mạng Cisco: 0000.5e00.531a
| Phần | Số bit | Ai đặt | Ví dụ |
|---|---|---|---|
| Mã hãng (OUI, 3 byte đầu) | 24 | IEEE cấp cho hãng | 00:00:5E |
| Mã thiết bị (3 byte sau) | 24 | Hãng gán, mỗi card một số | 00:53:1A |
Byte đầu có 2 bit đặc biệt. Một bit cho biết địa chỉ gửi cho một máy (unicast) hay một nhóm máy (multicast). Bit còn lại cho biết địa chỉ do hãng cấp hay do phần mềm tự đặt (quản lý cục bộ). Từ bit này có mẹo nhận nhanh: ký tự thứ 2 là 2, 6, A hoặc E thì đó là MAC tự đặt, thường là MAC ngẫu nhiên. Bài xem danh sách thiết bị đang kết nối wifi dùng mẹo này để phân biệt máy nhà với máy lạ.
Muốn tra địa chỉ MAC online để biết hãng, bạn lấy 3 byte đầu dò trong danh sách công khai của IEEE Registration Authority. IEEE chia mã hãng thành 3 cỡ khối MA-L, MA-M, MA-S, có ô tìm kiếm và file CSV trên trang Registration Authority. Kết quả chỉ ra hãng làm card, không ra chủ máy; MAC ngẫu nhiên thì không ra hãng nào.
Một máy thường có nhiều MAC: một cho wifi, một cho cổng LAN (Ethernet), một cho Bluetooth, thêm card ảo của phần mềm VPN hay máy ảo. Modem cũng có MAC riêng cho cổng WAN, cổng LAN và mỗi băng wifi. MAC không chia "tĩnh" và "động" như IP; cách gọi đúng là MAC do hãng cấp và MAC quản lý cục bộ.
Địa chỉ MAC và địa chỉ IP khác nhau thế nào?
Địa chỉ MAC định danh một card mạng trong mạng nội bộ và chạy ở tầng 2. Địa chỉ IP định danh một thiết bị trong một mạng, chạy ở tầng 3 và là thứ giúp dữ liệu đi qua internet. MAC do hãng gán sẵn, IP do modem hoặc nhà mạng cấp.
| Tiêu chí | Địa chỉ MAC | Địa chỉ IP |
|---|---|---|
| Định danh cái gì | Một card mạng | Một thiết bị trong một mạng |
| Tầng | Tầng 2, liên kết dữ liệu | Tầng 3, mạng |
| Ai cấp | Hãng sản xuất, hoặc máy tự tạo nếu là MAC ngẫu nhiên | Modem qua DHCP, hoặc nhà mạng |
| Có đổi không | Hiếm khi; MAC ngẫu nhiên khác nhau theo từng mạng | Đổi theo mạng, theo mỗi lần cấp |
| Ai thấy | Các máy trong cùng mạng nội bộ | Mọi website, dịch vụ bạn truy cập |
| Dạng | 48 bit, hệ 16 | IPv4 32 bit, IPv6 128 bit |
Ví dụ ở nhà: modem Viettel, VNPT hay FPT cấp cho mỗi máy một IP dạng 192.168.1.x, nhưng nhận ra từng máy nhờ MAC. Vì vậy khi gán IP cố định cho camera, bạn chọn máy theo MAC chứ không theo tên.
Mỗi lần gửi dữ liệu ra ngoài, máy tính hỏi bằng giao thức ARP "ai giữ IP này" để lấy MAC của default gateway. Switch chuyển dữ liệu theo bảng MAC nó tự ghi nhớ; switch có quản lý còn có MAC riêng. Ra tới internet, modem đã thay MAC nguồn nên website chỉ thấy IP public. IPv6 đời đầu từng ghép MAC vào địa chỉ (EUI-64). ARP không có bước xác thực, đó là chỗ kẻ xấu lợi dụng để giả mạo ARP.
Cách xem địa chỉ MAC trên máy tính
Cách nhanh nhất để xem địa chỉ MAC máy tính Windows là mở CMD, gõ getmac /v rồi đọc cột địa chỉ vật lý của card đang dùng. Laptop có cả card wifi và card LAN, mỗi card một MAC, nên đọc đúng card đang kết nối.
Windows 11, Windows 10
Trên Windows 11, vào Cài đặt > Mạng & Internet > Wi-Fi (hoặc Ethernet) > Thuộc tính phần cứng, dòng "Địa chỉ vật lý (MAC)" là MAC của card đó. Lệnh getmac /v gọn hơn, mỗi card một dòng. Lệnh ipconfig /all cũng ra dòng "Physical Address", cách đọc đã có trong bài cách xem IP máy tính. Nếu bạn bật địa chỉ phần cứng ngẫu nhiên, dòng này hiện MAC ngẫu nhiên chứ không phải MAC gốc.
MacBook (macOS)
Mở Cài đặt hệ thống > Wi-Fi, bấm Chi tiết cạnh tên mạng, MAC nằm ở thẻ Phần cứng. Trong Terminal, lệnh ifconfig en0 | grep ether in ra MAC của card en0, trên MacBook thường là wifi. Từ macOS Sequoia 15, mỗi mạng có thể có Địa chỉ Wi-Fi riêng, nên số trong Chi tiết có thể là địa chỉ riêng.
Ubuntu, Linux
Gõ ip link, MAC là dãy đứng sau chữ "link/ether" của từng card. Trên giao diện, Ubuntu ghi MAC ở dòng "Hardware Address" trong chi tiết mạng Wi-Fi.
Cách xem địa chỉ MAC trên điện thoại
Địa chỉ MAC của điện thoại có 2 số: MAC phần cứng ở mục Giới thiệu, và MAC riêng mà từng mạng wifi thấy ở phần chi tiết mạng. Hai số này khác nhau khi máy bật MAC ngẫu nhiên. Kỹ thuật hay quản trị mạng hỏi MAC thì đọc số trong chi tiết mạng, vì modem ghi nhận số đó.
iPhone, iPad
Vào Cài đặt > Cài đặt chung > Giới thiệu, dòng "Địa chỉ Wi-Fi" là MAC phần cứng. Để xem MAC mà mạng đang thấy, vào Cài đặt > Wi-Fi, chạm nút Thông tin khác cạnh tên mạng, dòng "Địa chỉ Wi-Fi riêng" hiện số đó.
Samsung Galaxy
Vào Cài đặt > Thông tin điện thoại > Thông tin trạng thái, dòng "Địa chỉ MAC Wi-Fi". Muốn tắt địa chỉ MAC ngẫu nhiên trên Samsung cho riêng mạng nhà, mở chi tiết mạng wifi đó, chọn mục loại địa chỉ MAC rồi đổi từ MAC ngẫu nhiên sang MAC điện thoại.
Xiaomi, Redmi, Oppo, Realme
Các hãng này đặt MAC ở mục Giới thiệu điện thoại hoặc Thông tin trạng thái, tên mục khác nhau theo bản giao diện. Chi tiết từng mạng wifi thường có phần quyền riêng tư để chọn MAC ngẫu nhiên hay MAC thiết bị.
Xem địa chỉ MAC của camera, tivi, máy in, modem
Camera, modem và nhiều đầu thu in sẵn MAC trên nhãn dán dưới thân máy, thường kèm chữ "MAC". Tivi ghi MAC trong menu Mạng hoặc Giới thiệu. Máy in thường in được trang cấu hình mạng có dòng MAC. Đầy đủ nhất là danh sách thiết bị trên trang quản trị modem Viettel, VNPT, FPT, mỗi dòng có IP và MAC.
Muốn xem MAC của máy khác trong mạng nhà, mở CMD hoặc Terminal gõ arp -a. Lệnh này chỉ hiện các máy vừa trao đổi dữ liệu với máy bạn. Muốn từ địa chỉ MAC tìm ra IP, tìm MAC đó trong bảng ARP hoặc danh sách modem, cột bên cạnh là IP. Chỉ làm việc này trên mạng nhà mình.
Tivi báo "địa chỉ MAC không hợp lệ" thì khởi động lại tivi và modem, xem modem có bật lọc MAC không, vẫn lỗi thì hỏi hãng tivi.
Địa chỉ MAC ngẫu nhiên là gì? Có nên tắt không?
Địa chỉ MAC ngẫu nhiên là MAC do máy tự tạo thay cho MAC phần cứng, mỗi mạng wifi thấy một số khác. Mục đích là chống theo dõi: MAC cố định giúp wifi công cộng, cửa hàng nhận ra cùng một điện thoại ở nhiều nơi. Apple ghi rõ địa chỉ cố định cho phép theo dõi hoặc lập hồ sơ người dùng.
| Hệ điều hành | Tên mục | Mặc định | Khi nào đổi địa chỉ | Nguồn |
|---|---|---|---|---|
| iPhone, iPad (iOS 18 trở lên), Mac (macOS Sequoia 15 trở lên) | Địa chỉ Wi-Fi riêng: Tắt, Cố định, Xoay vòng (trên Mac ghi là Xoay tua) | Cố định với mạng WPA2 trở lên; Xoay vòng với mạng bảo mật yếu hoặc không mật khẩu | Xoay vòng đổi 2 tuần một lần; đặt lại cài đặt mạng hoặc xóa máy thì nhận địa chỉ mới | Apple Support, bài 102509 (đăng 05/12/2025) |
| Android 10 trở lên | MAC ngẫu nhiên | Bật | Giữ nguyên với từng mạng đã lưu đến khi khôi phục cài đặt gốc; xóa mạng rồi thêm lại vẫn giữ số cũ | Android Open Source Project |
| Windows 11, 10 | Địa chỉ phần cứng ngẫu nhiên | Xem trên máy của bạn | Bật cho mọi mạng hoặc cho từng mạng đã lưu | Microsoft Support |
Với wifi quán cà phê, wifi công cộng, cứ để MAC ngẫu nhiên. Với wifi nhà, chỉ tắt khi có thứ bám theo MAC: modem gán IP cố định, lọc MAC theo danh sách cho phép, hoặc quản lý giờ dùng mạng của con theo thiết bị. iPhone chọn Cố định là đủ, không cần Tắt. MAC ngẫu nhiên cũng là lý do điện thoại nhà bạn hiện như máy lạ trên modem; nó không đổi IP public.
Địa chỉ MAC dùng để làm gì?
Địa chỉ MAC dùng để giao dữ liệu đúng card mạng trong mạng nội bộ và để modem nhận ra một máy mỗi lần nó kết nối lại.
- Gửi dữ liệu trong mạng nhà: switch và ARP đưa từng gói tới đúng card.
- Cấp IP cố định: modem luôn cấp cùng một IP cho một MAC, tiện cho camera, máy in.
- Đăng ký máy vào mạng: trường học, công ty, khách sạn có nơi yêu cầu khai MAC trước khi cho kết nối.
- Danh sách thiết bị trên trang modem và app nhà mạng như My VNPT, Hi FPT.
Lọc MAC là gì?
Lọc MAC là tính năng của modem so MAC từng máy với danh sách chặn hoặc danh sách cho phép. Cách này không đủ chắc vì MAC ngẫu nhiên đổi theo mạng và MAC đặt lại được bằng phần mềm. Đặt mật khẩu wifi mạnh, dùng chuẩn WPA2 hoặc WPA3 mới là lớp bảo vệ chính. Các bước thêm địa chỉ MAC vào danh sách chặn có trong bài cách chặn MAC wifi trên modem.
Câu hỏi thường gặp
Địa chỉ MAC có thay đổi được không?
MAC hãng ghi trên card mạng thì giữ nguyên. Hệ điều hành có thể trình cho mạng một địa chỉ khác, đó chính là MAC ngẫu nhiên trên iPhone, Android, Windows mà bạn bật tắt trong cài đặt wifi. Nếu một mạng chặn máy bạn, hãy hỏi chủ mạng thay vì tìm cách đổi MAC để vào lại.
Địa chỉ MAC có phải duy nhất không?
MAC được thiết kế để không trùng: IEEE cấp mã hãng riêng, hãng đánh số từng card trong khối của mình. Dù vậy phần mềm vẫn đặt lại được MAC, và MAC ngẫu nhiên do máy tự sinh. Trong mạng nhà coi MAC là duy nhất thì được, nhưng không phải tuyệt đối.
Người khác biết MAC của tôi thì có sao không?
Thường không sao. Chỉ máy trong cùng mạng mới thấy MAC, và MAC không cho biết nhà hay tài khoản của bạn. Thứ đi ra internet là IP, và IP cũng chỉ lộ vị trí ở mức tỉnh, thành. Ở wifi công cộng, để MAC ngẫu nhiên bật là đủ.
Check IP có xem được địa chỉ MAC không?
Không. Trình duyệt không gửi MAC cho website, và modem đã thay MAC trước khi dữ liệu ra internet. Trang chủ CheckIP chỉ thấy IP public và nhà mạng của bạn. Trang nào hiện được MAC thì đó là phần mềm cài trên máy đọc ra.
Địa chỉ MAC hợp lệ trông thế nào?
Địa chỉ MAC hợp lệ có dạng 12 ký tự gồm số 0-9 và chữ A-F, chia 6 cặp bằng dấu ":" hoặc "-". Ký tự G trở đi là sai. FF:FF:FF:FF:FF:FF là địa chỉ broadcast, còn 00:00:00:00:00:00 không dùng làm địa chỉ cho thiết bị.
