IPv4 và IPv6 là hai phiên bản của giao thức Internet, khác nhau lớn nhất ở độ dài địa chỉ: 32 bit và 128 bit. IPv4 và IPv6 khác nhau như thế nào trong thực tế bắt đầu từ con số đó. IPv4 thiếu địa chỉ nên cả nhà phải dùng chung một IP qua NAT, còn IPv6 đủ để mỗi thiết bị có địa chỉ riêng. Phần lớn đường truyền ở Việt Nam hiện chạy cả hai cùng lúc. Theo VNNIC, tỉ lệ dùng IPv6 của Việt Nam đạt 67,68% vào cuối tháng 11/2025, đứng thứ 7 thế giới. Bạn có thể xem IPv4 và IPv6 của bạn trên trang chủ CheckIP để đối chiếu khi đọc bảng dưới.
IPv4 và IPv6 khác nhau như thế nào: bảng so sánh
IPv4 khác IPv6 trước hết ở độ dài địa chỉ, 32 bit so với 128 bit. Kéo theo đó là khác biệt về NAT, cách thiết bị nhận IP, cách nhà mạng cấp địa chỉ và cấu trúc gói tin. Bảng dưới so sánh 12 tiêu chí, địa chỉ ví dụ lấy từ dải dành cho tài liệu.
| Tiêu chí | IPv4 | IPv6 |
|---|---|---|
| Độ dài địa chỉ | 32 bit | 128 bit |
| Ví dụ | 203.0.113.45 | 2001:db8::1 |
| Tổng số địa chỉ | Khoảng 4,3 tỷ (2^32) | Khoảng 3,4 x 10^38 (2^128) |
| Cách viết | 4 số thập phân, ngăn bằng dấu chấm | 8 nhóm số hệ 16, ngăn bằng dấu hai chấm |
| NAT trong mạng gia đình | Gần như bắt buộc | Không cần |
| Thiết bị nhận IP bằng cách nào | DHCP từ modem | Tự tạo địa chỉ (SLAAC) hoặc DHCPv6 |
| Nhà mạng cấp cho nhà bạn | 1 địa chỉ public, có khi dùng chung qua CGNAT | Cả một dải địa chỉ, gọi là prefix |
| Header gói tin | 20 đến 60 byte | Cố định 40 byte |
| Broadcast | Có | Không, thay bằng multicast |
| Bản ghi DNS | A | AAAA |
| Địa chỉ loopback | 127.0.0.1 | ::1 |
| DNS Google và Cloudflare | 8.8.8.8, 1.1.1.1 | 2001:4860:4860::8888, 2606:4700:4700::1111 |
Với người dùng gia đình, khác biệt thấy rõ nhất là NAT và việc một máy có cùng lúc nhiều địa chỉ IPv6. Địa chỉ DNS ở hàng cuối lấy từ trang chính thức của Google và Cloudflare. Nên chọn bên nào và cách đổi trên modem, điện thoại có trong bài DNS Google và Cloudflare. Địa chỉ loopback luôn trỏ về chính máy bạn, giải thích kỹ trong bài localhost là gì.
IPv4 là gì?
IPv4 là phiên bản thứ tư của giao thức Internet, ra đời năm 1981 theo RFC 791 và là phiên bản mọi thiết bị, website đều hỗ trợ. Địa chỉ IPv4 bao gồm 32 bit, chia thành 4 phần 8 bit, viết thành 4 số từ 0 đến 255, ví dụ 192.0.2.10.
Điểm yếu của IPv4 là số lượng: 4,3 tỷ địa chỉ không đủ cho mỗi người một cái. Máy in, camera đời cũ chỉ biết IPv4 nên phiên bản này còn chạy song song nhiều năm. Cách đổi IPv4 sang nhị phân có trong bài địa chỉ IP là gì, còn các lớp A, B, C được giải thích trong một bài riêng.
IPv6 là gì, có tác dụng gì?
IPv6 là phiên bản giao thức Internet dùng địa chỉ dài 128 bit, chuẩn hiện hành là RFC 8200. Ví dụ một địa chỉ IPv6 rút gọn: 2001:db8::1. IPv6 có tác dụng giải quyết chuyện thiếu địa chỉ: đủ cho mỗi thiết bị một IP public, không cần NAT, và thiết bị tự cấu hình địa chỉ khi vào mạng.
Nhà mạng không cấp cho modem một địa chỉ IPv6 mà cấp cả một dải. Riêng dải /64 đã chứa 2^64 địa chỉ, gấp hơn 4 tỷ lần toàn bộ IPv4 của thế giới.
Một máy vì thế thường có nhiều địa chỉ IPv6 cùng lúc: địa chỉ fe80 chỉ dùng trong mạng nội bộ, địa chỉ toàn cầu để ra Internet, và địa chỉ tạm thời đổi định kỳ để website khó theo dõi máy. Gõ ipconfig, bạn có thể thấy 4 đến 5 dòng IPv6 cho một card wifi.
IPv4 và IPv6 khác nhau thế nào khi dùng hằng ngày?
Khi dùng hằng ngày, khác biệt nằm ở ba chỗ: IPv6 không cần dùng chung IP qua NAT, modem nhận cả một dải địa chỉ để chia cho thiết bị, và tường lửa IPv6 của modem làm thay việc chặn kết nối lạ mà NAT vẫn làm ở IPv4.
Hết cảnh nhiều nhà dùng chung một IP
Với IPv4, modem dịch mọi thiết bị trong nhà ra một IP public. Nhiều nhà mạng còn gộp nhiều khách hàng vào chung một IP nữa, gọi là CGNAT. Khi đó mở port trên modem cũng không xem được camera từ xa. Cách nhận biết mạng nhà mình có bị CGNAT có trong bài IP public và IP private. Với IPv6, mỗi thiết bị có địa chỉ riêng, camera hỗ trợ IPv6 có thể xem từ xa nếu tường lửa modem cho phép.
IPv6 PD là gì?
IPv6 PD (Prefix Delegation) là cơ chế nhà mạng giao cho modem một dải địa chỉ IPv6, thường là /56 hoặc /64, để modem chia tiếp cho thiết bị trong nhà. Khi cắm thêm router wifi riêng sau modem, router đó phải nhận được một phần dải thì máy nối vào nó mới có IPv6. Ký hiệu /56, /64 là độ dài prefix, giải thích trong bài subnet mask là gì.
Tường lửa IPv6 thay cho NAT
NAT của IPv4 vô tình chặn mọi kết nối lạ từ ngoài vào. IPv6 không có NAT, việc chặn đó do tường lửa IPv6 của modem đảm nhận. Hãy vào trang quản trị modem xem tường lửa IPv6 có đang bật, rồi dùng công cụ quét cổng của CheckIP kiểm tra từ ngoài vào. Chỉ quét thiết bị của chính bạn.
IPv6 có nhanh hơn IPv4 không?
IPv6 không tự nhanh hơn IPv4. Tốc độ phụ thuộc đường truyền của nhà mạng tới máy chủ, độ tải của tuyến và khoảng cách địa lý. Có mạng chạy IPv6 nhỉnh hơn vì không qua CGNAT, có mạng thì ngược lại. IPv4 và IPv6 cái nào tốt hơn? Tốt nhất là dùng cả hai.
Khi website có cả hai địa chỉ, máy thử IPv6 trước, khoảng 250 mili giây chưa xong thì mở thêm kết nối IPv4, đường nào xong trước dùng đường đó (cơ chế Happy Eyeballs, RFC 8305). Tắt IPv6 vì thế hiếm khi làm mạng nhanh lên.
Game thủ Steam hay đọc lời khuyên tắt IPv6 khi tải game chậm, trong khi nguyên nhân thường là máy chủ tải ở xa hoặc tuyến quốc tế nghẽn. Muốn chắc, chạy speed test và check ping của CheckIP khi bật rồi khi tắt IPv6, mỗi lần 3 đến 4 lượt. Nếu Steam báo lỗi đăng nhập hoặc không tải được game, đọc thêm bài Steam bị chặn ở Việt Nam.
Cách kiểm tra mạng nhà bạn đã có IPv6 chưa
Cách nhanh nhất là mở một trang check IP trên trình duyệt: có dòng IPv6 nghĩa là đường truyền và máy đã chạy IPv6. Muốn chi tiết hơn, xem địa chỉ trên máy tính, điện thoại, rồi vào modem xem nhà mạng đã cấp IPv6 chưa.
Xem trên CheckIP
Mở trang chủ CheckIP. Địa chỉ có dấu chấm là IPv4, có dấu hai chấm là IPv6. Không thấy IPv6 nghĩa là modem hoặc gói cước chưa bật, web vẫn vào bình thường qua IPv4. Trang test-ipv6.com cũng chấm điểm mức sẵn sàng IPv6 để bạn đối chiếu.
Xem trên máy tính và điện thoại
Trên Windows, mở Command Prompt, gõ ipconfig. Dòng "IPv6 Address" là địa chỉ toàn cầu, "Temporary IPv6 Address" là địa chỉ tạm dùng khi lướt web, "Link-local IPv6 Address" bắt đầu bằng fe80 và không ra được Internet. Các bước cho Windows, macOS có trong bài cách xem IP máy tính. Trên điện thoại, mở phần chi tiết của mạng wifi đang kết nối.
Xem trong modem Viettel, VNPT, FPT
Đăng nhập trang quản trị modem, vào trang trạng thái WAN hoặc mục IPv6. Nếu nhà mạng đã cấp, bạn sẽ thấy địa chỉ IPv6 phía WAN và một dải prefix dạng 2001:db8:1200::/56. Các bước vào trang quản trị có trong bài đăng nhập modem; tài khoản in trên nhãn modem. Mục IPv6 trống thì gọi tổng đài hỏi: Viettel 18008119, VNPT 18001166, FPT 1900 6600.
Tỉ lệ IPv6 của Viettel, VNPT, FPT, MobiFone
Trang "Đo lường, kết quả IPv6" của VNNIC công bố tỉ lệ dùng IPv6 của 10 mạng lớn nhất Việt Nam, số liệu tháng 12/2025, nguồn APNIC Labs. Bốn mạng lớn như sau:
| Nhà mạng | Số hiệu mạng (ASN) | Tỉ lệ IPv6 (12/2025) |
|---|---|---|
| MobiFone | AS131429 | 78,21% |
| FPT | AS18403 | 68,58% |
| Viettel | AS7552 | 66,03% |
| VNPT | AS45899 | 52,49% |
Đây là tỉ lệ trên toàn mạng. Nhà bạn dùng FPT không có nghĩa chắc chắn đã có IPv6. Theo FPT, nhà mạng này bắt đầu cấp IPv6 diện rộng cho thuê bao Internet gia đình và doanh nghiệp từ ngày 1/7/2016.
Có nên bật IPv6 trên modem, router không?
Nên để IPv6 bật nếu nhà mạng đã cấp. Trong hướng dẫn cấu hình IPv6 trên Windows, Microsoft khuyên không tắt IPv6 vì một số thành phần của Windows có thể chạy sai; nếu thật sự cần thì chỉnh Windows ưu tiên IPv4. Tắt IPv6 để mạng nhanh hơn không có cơ sở.
Chỉ nên tạm tắt IPv6 trên một thiết bị để thử khi:
- Một phần mềm hoặc thiết bị đời cũ báo lỗi kết nối; tắt rồi vẫn lỗi thì bật lại.
- VPN chỉ hỗ trợ IPv4 làm lộ IPv6 thật: bật VPN, mở trang chủ CheckIP, còn thấy IPv6 của nhà mạng là bị lộ. Cách VPN, proxy che IP thật và kiểm tra rò rỉ có trong bài fake IP là gì.
- Router wifi mua thêm sau modem không nhận được dải PD; khi đó máy phía sau vẫn chạy IPv4 bình thường.
Lỗi "IPv6 không có kết nối Internet" có sao không?
Không sao. Trong cửa sổ trạng thái mạng của Windows, dòng "IPv6 Connectivity" ghi "No network access" hoặc "No Internet access" chỉ có nghĩa đường truyền chưa được cấp IPv6. Đây không phải lỗi. Web, game, Zalo vẫn chạy qua IPv4 như thường.
Đáng lo là khi dòng "IPv4 Connectivity" cũng báo "No Internet access". Lúc đó máy mất mạng thật. Khởi động lại modem, rồi gõ ipconfig: địa chỉ IPv4 bắt đầu bằng 169.254 nghĩa là máy không nhận được IP từ modem.
IPv6 only là gì, IPv4 có bị bỏ không?
IPv6 only là mạng chỉ cấp IPv6 cho thiết bị, không cấp IPv4. Khi cần vào website chỉ có IPv4, nhà mạng dịch qua cổng NAT64 nên bạn vẫn vào được như thường. Điện thoại dùng 4G, 5G có thể đã chạy kiểu này mà bạn không hề biết.
Bộ Khoa học và Công nghệ đã ban hành Chương trình chuyển đổi IPv6 Only cho Việt Nam giai đoạn 2026-2030 theo Quyết định 3369/QĐ-BKHCN ngày 27/10/2025. Theo VNNIC, mục tiêu năm 2030 là tỉ lệ dùng IPv6 đạt 90% đến 100% và tắt dần IPv4; riêng năm 2026 là 72%. Người dùng gia đình không phải làm gì.
Câu hỏi thường gặp
IPv6 có bao nhiêu bit, có bao nhiêu địa chỉ?
Địa chỉ IPv6 dài 128 bit, gấp 4 lần 32 bit của IPv4. Tổng số địa chỉ là 2^128, khoảng 3,4 x 10^38, viết đầy đủ là một số có 39 chữ số. Một dải /56 cấp cho một hộ gia đình đã chứa 2^72 địa chỉ, nên IPv6 không cần NAT.
Có dùng IPv4 và IPv6 cùng lúc được không?
Được, và phần lớn mạng gia đình đang chạy như vậy, gọi là dual-stack. Máy giữ cả IPv4 lẫn IPv6; website có địa chỉ IPv6 thì đi IPv6, không có thì đi IPv4. Hai giao thức không nói chuyện trực tiếp được với nhau.
Có IPv6 thì website thấy IP nào của tôi?
Tùy website. Trang hỗ trợ IPv6 thấy địa chỉ IPv6 của bạn, trang chỉ có IPv4 thấy IPv4, có thể là IP dùng chung với khách hàng khác. Hai địa chỉ là hai dãy số khác hẳn nhau, nên CheckIP hiện hai dòng.
IPv6 có làm lộ vị trí chính xác hơn không?
Không. Vị trí tra từ IP, dù IPv4 hay IPv6, chỉ gần đúng tới tỉnh hoặc thành phố, không ra số nhà. Dữ liệu vị trí cho dải IPv6 còn kém đầy đủ hơn, nên tỉnh hiện ra có thể khác khi tra IPv4.
Địa chỉ 2001:db8:: có phải IP thật không?
Không. RFC 3849 dành dải 2001:db8::/32 cho tài liệu và ví dụ, nên nó xuất hiện trong sách, bài viết nhưng không bao giờ được định tuyến trên Internet. IPv4 có ba dải tương tự trong RFC 5737: 192.0.2.0/24, 198.51.100.0/24 và 203.0.113.0/24.
